Sorry, you need to enable JavaScript to visit this website.
Overslaan en naar de inhoud gaan

Reumatoïde artritis

Gewrichtsklachten danken we aan de evolutie

Leestijd: 5 minuten

Wetenschappers van de Universiteit van Oxford zeggen dat gewrichtsklachten bij mensen wellicht ‘te danken zijn’ aan de evolutie. Steeds meer mensen krijgen gewrichtsklachten aan hun schouders, heupen en knieën. En deze trend lijkt zich in de toekomst door te zetten, zeggen wetenschappers van de onderzoeksgroep Oxford Orthopaedic Evolutionary Group. 

Wetenschappers zeggen dat gewrichtsklachten bij mensen wellicht ‘te danken zijn’ aan de evolutie

Ze bestudeerden 300 monsters van diersoorten die de afgelopen 400 miljoen jaar hebben geleefd om te zien hoe botten door de eeuwen heen subtiel zijn veranderd. 

Paul Monk, onderzoeksleider van de divisie orthopedie, reumatologie en spier- en botstudies, was degene die graag wil gaan onderzoeken waarom veel patiënten vergelijkbare, merkwaardige orthopedische problemen hebben. 

Pijn in de schouder

"Bepaalde klachten zie je steeds terugkomen,’’ vertelt Monk in diverse internationale media. ’’Zoals mensen met pijn in hun schouder wanneer ze iets boven hun hoofd pakken, artritis in de heup of bij jonge mensen gewrichten die steeds uit de kom raken.’’ 

Hij vervolgt: ’’We vroegen ons af hoe onze bizarre samenstelling van botten en gewrichten bij mensen voor allerlei problemen zorgen en bedachten dat de oplossing wellicht te vinden was door terug te kijken in de evolutie.’’ 
Natuurhistorische musea 

 

Miljoenen jaren

Het team nam gedetailleerde CT-scans van 300 eeuwen- tot vele millennia-oude diersoorten, die worden bewaard in het natuurhistorische musea in Londen en Oxford en het Smithsonian Instituut in Washington. Met CT kun je namelijk afbeeldingen maken van doorsneden van een lichaam. 

Door data samen te brengen waren ze in staat om een bibliotheek van 3D-modellen te maken en de veranderingen in de vorm van elk mogelijk lichaamsbot te zien over miljoenen jaren.  

Op vier poten lopen

Toen dieren bijvoorbeeld rechtop gingen lopen en de mens ‘geboren’ werd, werd de femurhals (onderdeel van de heup) bijvoorbeeld breder om het extra gewicht te kunnen dragen. Onderzoek wijst uit dat hoe dikker de femurhals, hoe groter de kans op artritis is. Wetenschappers denken dat dit één mogelijke reden is waarom mensen gevoelig zijn voor zoveel heuppijn. Onderzoeker Monk zegt: ’’Interessant is om te zien dat als het menselijke skelet op dezelfde manier blijft door veranderen, het bijvoorbeeld zo zal zijn dat de femurhals breder blijft worden met meer en meer artritis-patiënten als gevolg.’’

De evolutie gaat door en daardoor komen er steeds meer RA-patiënten
De evolutie gaat door en daardoor komen er steeds meer RA-patiënten

Schouderholte steeds nauwer

In de schouders zit een natuurlijke holte die door de tijd heen steeds nauwer is geworden. Door deze ruimte lopen pezen en aderen en doordat deze holte steeds nauwer wordt, maakt dit het voor pezen moeilijker om te bewegen. Dat kan wellicht verklaren waarom sommige mensen last krijgen van pijn in hun schouder als ze iets boven hun hoofd willen pakken, stellen de wetenschappers. 

Dit betekent volgens hen dat toekomstige kunstgewrichten zullen moeten worden aangepast aan de evoluerende lichaamsvormen. Mensen met gewrichtsklachten nu, hoeven echter niet bij de pakken neer te zetten, volgens hen. Met de juiste fysiotherapie en de juiste lichaamshouding, valt met de ongemakken van ons lichaamsontwerp prima te leven.

Dinosaurussen hadden al reuma-achtige aandoeningen

In Engeland zijn gefossiliseerde kaken gevonden van een pliosaurus (walvisachtigen met korte nek en krokodillenbek)  met zulke diepe sporen van reuma, dat ze er flink veel pijn van moeten hebben gehad. De kaken werden in de jaren ’90 gevonden dichtbij de Engelse stad Westbury en ze zijn minstens 150 miljoen jaar oud en van een volwassen, vermoedelijk vrouwtjes-pliosaurus. Met zijn gestroomlijnde lichaam, krachtige vinnen en lange krokodillensnuit maakten deze dieren de oceanen uit de Juratijd onveilig. Bij het bestuderen van de kaak bemerkten de onderzoekers al snel dat de linkerkant zo sterk was afgesleten en daardoor uitgehold met als gevolg dat het dier alleen nog met de andere kant van zijn kaak kon eten. Aan de afdrukken in het gebit is echter af te lezen dat het dier ook met artrose nog prima allerlei prooien kon verorberen. 

 

De kaken van een pliosaurus
De kaken van een pliosaurus
Bronnen
Meer informatie

Bronnen

Meer informatie

  1. Lees meer over de onderzoeken van Monk en zijn collega’s via deze link: https://www.ndorms.ox.ac.uk/team/paul-monk
  2. Lees hier een wetenschappelijk artikel over reuma bij dinosaurussen: http://www.reumatismo.org/index.php/reuma/article/view/reumatismo.2004.124/154