Sorry, you need to enable JavaScript to visit this website.
Overslaan en naar de inhoud gaan

‘Ik was één van die verwarde mensen’

2 minuten

Je ziet ze regelmatig in de krant: berichten met een titel als ‘verwarde man zwaait met mes’. Jeroen Zwaal vertelt erover tijdens het salonevent van TEDxEindhoven en Pfizer. Hij laat het publiek een bericht zien uit de NRC, van februari 2016, waarin staat dat de politie het jaar ervoor 83.000 meldingen ontving over incidenten van verwarde mensen. ’’Ik was één van hen.’’ 

Jeroen Zwaal

Jeroen is mede-ontwikkelaar van een virtual reality ervaring waarmee je zelf, via het dragen van een virtual realitybril, kunt ervaren hoe het is om een psychose te hebben. 

Zelf kreeg hij sinds zijn achttiende vijf psychoses. Hij vertelt het publiek van het salonevent Future Bodies over verschillende sleutelmomenten in zijn leven die ervoor zorgden dat de spanning in zijn hoofd opbouwde. Zo verloor hij op zijn vijftiende zijn moeder en beleefde hij daarna een zware middelbare schooltijd waarin hij het lastig vond om het verdriet om de dood van zijn moeder een plek te geven. 

Op zijn achttiende ging hij in militaire dienst en was gelegerd in de buurt van Groningen. Tijdens een wandeling door Groningen merkte hij voor het eerst dat hij psychotisch was. Hij probeert zijn ervaringen te beschrijven. Het was alsof hij zelf door een first-person shooter-computerspel liep. ’’Het voelde alsof ik in een oorlogsgebied was beland. En als ik daarna in de trein zat, dacht ik bijvoorbeeld dat ik contact kon maken met de bovenleiding en de trein kon aansturen…Ik dacht dat ik hem harder en zachter kon laten gaan.’’ 

Fantasie en realiteit versmolten

Ook voelde hij opeens een speciale, ‘hogere’ verbondenheid met mensen die hij onderweg tegenkwam in de stad. ’’De gekte van de stad werd mijn eigen gekte.’’ Fantasie en realiteit versmolten volgens Jeroen tot een groot geheel. In de jaren erna maakte hij nog drie psychoses mee. Toch lukte het tussentijds om een opleiding tot sociaal werker te volgen. 

’’Ik begeleidde in 2011 een man en die overleed aan de gevolgen van alcoholvergiftiging. En dat deed mij ontzettend veel. Uiteindelijk triggerde het bij mij weer een psychose.’’

Er schuilt een uniek verhaal achter elk krantenbericht over een verwarde persoon

Voortaan heel open 

Jeroen belandde op een psychiatrische afdeling in het ziekenhuis en bij terugkomst op zijn werk, wisten al zijn collega’s wat er aan de hand was. ’’Vanaf dat moment heb ik besloten om voortaan heel open te zijn.’’ Sinds 2014 werkt hij bij de organisatie Howie the Harp, die mensen die zelf een psychische stoornis hebben traint om aan de slag te kunnen gaan als ervaringsdeskundige. Vervolgens werkte Jeroen ook mee aan een aflevering van het tv-programma de Monitor over al die verwarde mensen in de krant. Daarin vertelde hij zijn eigen verhaal, om ook op die manier duidelijk te maken dat er een mens met een uniek verhaal schuilt achter elke krantenbericht over een verwarde persoon. 

Ontwikkeling virtual reality ervaring

Zijn televisieoptreden leidde er weer toe dat Jeroen werd gevraagd om mee te werken aan de ontwikkeling van de virtual realityervaring ‘De verwarde man’, waarmee jezelf kunt ervaren hoe het is om een psychose te hebben. Om op die manier meer begrip en bewustzijn te creëren bij mensen over wat een psychose is. ’’Toen ik psychotisch was, had ik heel erg de neiging om de wereld beter te maken. Dat was mijn ziekte. Nu gebruik ik mijn ziekte om de wereld beter te maken.’’
 

Bronnen

Bronnen

  • TED-talk van Jeroen Zwaal tijdens tijdens het salonevent Our Future Bodies van TedxEindhoven en Pfizer